Tag Archives: sóng siêu âm

Công nghệ mới rung chuyển ngành giải trí điện tử

UltraHaptics là một công ty trẻ với tham vọng lớn: thay thế cách thức con người tương tác với các thiết bị điện tử, với cuộc cách mạng hóa công nghệ thực tế ảo (VR) bằng cách để con người “cảm giác được giữa không trung”.

Continue reading

Mỹ trình làng “áo tàng hình” trước sóng âm

Các nhà khoa học Mỹ vừa cho trình làng một loại “áo tàng hình” đặc biệt dành cho âm thanh, được đánh giá là có thể giúp mang tới một công cụ lợi hại mới cho các điệp viên tình báo.

Continue reading

Thiết bị giúp người mù đi xe đạp

Đại học Bristol (Anh) đã phát triển một thiết bị mang tên Ultracane, lấy cảm hứng từ sóng siêu âm của loài dơi, giúp người khiếm thị có thể đi xe đạp dễ dàng.

Thiết bị giúp người mù đi xe đạp

Ultracane hỗ trợ chuyển động bằng cách phát ra các đợt sóng siêu âm, đúng theo cách loài dơi và cá heo định vị bằng tiếng vang. Khi có vật cản trên đường, Ultracane sẽ phát ra các tín hiệu có thể nhận biết bằng xúc giác để cảnh báo cho người dùng. Trong lúc họ di chuyển, tay lái sẽ rung lên khi có một vật thể đang đến gần ở bên trái hoặc phải.

Dan Smith, một sinh viên khiếm thị do viêm dây thần kinh mắt một năm trước đã thử sử dụng Ultracane. Kết quả cho thấy chàng thanh niên đã điều khiển chiếc xe đạp leo núi đi trên đường mòn một cách hết sức dễ dàng. Bộ phát tín hiệu cảnh báo của Ultracane hoạt động tốt và ổn định nên Dan Smith tránh được hết các vật cản trên đường.

Theo Kienthuc

Dùng sóng siêu âm để mở đinh vít

Một ngày nào đó, khi cần mở đinh vít để sửa chữa máy móc, sóng siêu âm sẽ giúp bạn.

Các chuyên gia kỹ thuật thuộc Đại học Bristol (Anh) cho biết, không lâu nữa họ có thể chế tạo thiết bị mở đinh vít bằng sóng siêu âm vì công nghệ này gần đây đã đạt được nhiều bước tiến đáng kể, theo báo Daily Mail.


Ảnh mang tính minh họa. (nguồn internet)

Theo đó, tua-vít dùng sóng siêu âm sẽ hoạt động bằng cách bắn ra sóng siêu âm cực mạnh với tốc độ cao, tạo thành lực xoắn ốc đủ mạnh để mở ốc vít hoặc khóa cửa.

Trước đó, nhóm đã thử nghiệm thành công với việc tạo ra trường lực siêu âm dạng xoay chiều, có thể hoạt động như đầu tua-vít.

Giáo sư Bruce, chuyên gia về sóng siêu âm, nhận định công nghệ siêu âm ngày nay không ngừng tiến bộ. Chẳng hạn, bằng cách sử dụng công nghệ siêu âm, các nhà khoa học đã có thể di chuyển và điều khiển các vật dụng từ xa.

Không chỉ vậy, họ còn thành công khi ứng dụng sóng siêu âm vào công nghệ sửa chữa và sản xuất như lắp ráp linh kiện điện tử lại với nhau.

Ngoài ra, sóng siêu âm còn được ứng dụng trong y học với những tính năng mới như tách tế bào mang bệnh khỏi tế bào khỏe mạnh.

Đây không phải là lần đầu tiên một công nghệ của khoa học viễn tưởng đang tiến gần đến thế giới hiện thực.

Gần đây, các nhà khoa học cho biết, họ đang thu được những kết quả đáng khích lệ trong việc chế tạo một loại vải có thể trở thành áo tàng hình như trong những câu chuyện về Harry Potter.

Theo Thanh Niên

Thực vật cũng có ăng-ten chảo

Các nhà khoa học vừa phát hiện cây Marcgaravia evenia – loài thực vật Cuba thụ phấn nhờ những chú dơi đã tiến hóa với một chiếc lá đặc biệt hoạt động như chiếc ăng ten chảo thu sóng siêu âm mà dơi phát đi.

Đây là lần đầu tiên một tính năng như vậy được phát hiện ở thực vật. Thông thường, thực vật chỉ dựa vào màu sắc sặc sỡ để thu hút côn trùng thụ phấn. Tuy nhiên có hàng trăm loài thực vật thụ phấn nhờ dơi và các nhà nghiên cứu vẫn đang tìm hiểu những con dơi tìm thấy những loại cây “có nhu cầu” bằng cách nào.

Trong phòng thí nghiệm, các nhà khoa học nhận thấy rằng loài dơi lưỡi dài Pallas rất giỏi trong việc phát hiện những hình dạng bán cầu rỗng nằm ẩn giữa các lá nhân tạo.

Continue reading

Giác quan thứ 6 của cá heo

Cho đến nay, chúng ta vẫn biết cá heo đã mất hoàn toàn khứu giác nhưng vẫn có 5 giác quan: thị giác, xúc giác, thính giác, vị giác và định vị bằng sóng siêu âm. Tương tự dơi, cá heo có khả năng phát ra sóng siêu âm, sau đó cảm nhận sóng dội lại để “vẽ” địa thế xung quanh và phát hiện con mồi.

Theo nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc sở thú Münster (Đức) vừa đăng tải trên chuyên san Proceedings of the Royal Society B, cá heo Guyane (Sotalia guianensis) có thêm giác quan thứ 6 là cảm thụ điện trường. Chúng có thể cảm nhận những điện trường nhỏ phát ra từ con mồi.

Các chuyên gia đã mổ xác một trong 2 cá heo Guyane ở sở thú Münster khi chú ta vừa chết. Trước đó, họ vẫn nhận thấy giống cá heo này có những hốc lông nằm dọc trên phần mỏm nhô ra. Ở những động vật hữu nhũ khác, đây là vị trí của những bộ râu, cơ quan xúc giác cực kỳ quan trọng. Sau khi giải phẫu chi tiết hốc lông, nhóm nghiên cứu không tìm thấy “vết tích” của râu mép mà phát hiện một loại chất nhầy tương tự như ở mỏ của thú mỏ vịt, một loại thú đẻ trứng đặc hữu của châu Úc. Chất nhầy này giúp thú mỏ vịt có hệ thống cảm thụ điện trường rất tinh tế.

Giác quan thứ 6 của cá heo
Cá heo có khả năng cảm thụ điện trường

Để kiểm chứng khám phá mới, các nhà khoa học đã thực hiện 186 thí nghiệm với Paco, chú cá heo Guyane còn lại của sở thú Münster. Đúng như dự đoán, Paco có khả năng cảm nhận được các kích thích điện ở cường độ cực thấp, cùng mức với thú mỏ vịt. Khi nhóm nghiên cứu lấy bao nhựa bao xung quanh các hốc lông ở mõm lại, khả năng này của chú hoàn toàn biến mất.

Cho đến nay, ngoài thú đẻ trứng, cá heo Guyane là động vật hữu nhũ duy nhất mà các nhà khoa học nhận thấy khả năng cảm thụ điện trường. Tuy nhiên, giác quan này lại rất phổ biến ở nhiều loài cá. Chẳng hạn, với thị giác lèm nhèm, cá mập có lẽ sẽ đói meo mốc nếu không cảm nhận được điện trường trong lúc săn mồi. Một số loại cá còn có thể tạo ra điện trường xung quanh mình. Tất cả những “khách không mời” lỡ chạm vào “vùng cấm” đều đánh động gia chủ và bị xác định vị trí ngay lập tức.

Còn về cá heo Guyane, do Paco sống trong môi trường nuôi nhốt nên chưa thể nói chính xác ở môi trường tự nhiên, chúng sử dụng khả năng cảm thụ điện trường như thế nào. Theo nhóm nghiên cứu, do môi trường sống của loài cá heo này là nước đục vì nhiều bùn nên có thể chúng sẽ dùng cảm thụ điện trường để xác định con mồi ở gần và phát sóng siêu âm để dò tìm con mồi ở xa.

Continue reading

Nghe lén như dơi

Các nhà khoa học Mỹ vừa phát hiện loài dơi học cách săn mồi bằng cách nghe lén thông tin truyền đạt qua sóng siêu âm của đồng loại.

Nhóm nghiên cứu do chuyên gia Genevieve Spanjer Wright thuộc ĐH Maryland ở thành phố College Park chủ trì đã huấn luyện 12 con dơi cách bắt những con sâu quy được treo trên trần nhà.

Bằng cách thay đổi liên tục vị trí thức ăn, họ đã dạy dơi chủ động săn mồi dựa vào khả năng định vị bằng sóng siêu âm hay tiếng vang của chúng.

Sau đó, họ đưa 22 con dơi khác vào cuộc thử nghiệm. Trong số này, 11 con bay cùng phòng với các con dơi đã có kinh nghiệm, nhóm còn lại ở chung với những con chưa qua huấn luyện.

Nghe lén như dơi

Các nhà nghiên cứu đã quay phim các con dơi và xem xét kỹ hành động của chúng qua những hình ảnh thu được. Họ phát hiện mỗi khi một con dơi có kinh nghiệm tìm thấy con mồi, nó phát ra một âm thanh có tần số rất cao và những con dơi non kinh nghiệm lập tức bay xích lại gần. Kết quả là những con dơi bay cùng “đàn anh” biết cách bắt sâu quy, trong khi không một con nào bay cùng với dơi chưa qua huấn luyện tìm được “chiến lợi phẩm” mà chúng mong muốn.

Nghiên cứu của chuyên gia Wright và các cộng sự, được công bố trên chuyên san Animal Behaviour số mới nhất, là công trình khoa học đầu tiên cho thấy loài dơi Eptesicus fuscus có thể chủ động tiếp cận thông tin từ sóng siêu âm của đồng loại để học hỏi kinh nghiệm.

Continue reading

Linh trưởng “nói chuyện” bằng sóng siêu âm

AFP dẫn một nghiên cứu của các nhà khoa học Mỹ và Phillippines xuất bản ngày 8/2 cho biết, một trong những con linh trưởng nhỏ nhất thế giới Tarsius syrichta giao tiếp với nhau bằng sóng siêu âm mà chúng ta không nghe thấy được kể cả khi ở gần chúng.

Theo báo cáo nghiên cứu, loài linh trưởng này có kích thước không lớn hơn bàn tay của một người đàn ông.

Tarsius syrichta có thể nghe và phát ra âm thanh thường xuyên có hiệu quả tần suất riêng để cảnh báo nguy hiểm. Đây cũng là một trong những loài động vật có vú duy nhất có thể gửi và nhận những tín hiệu thanh âm siêu âm với tần suất hơn 20 kilohertz (kHz).

Continue reading